İstanbul Kadıköy'deki Calzone Burger'de çalışan ve ücretleri ödenmeyen öğrenci işçiler, Devrimci Turizm İşçileri Sendikası (Dev Turizm-İş) Öğrenci İşçi Komisyonu'nun çağrısıyla işyeri önünde yeniden eylem yaptı. Evrensel'in 24 Ekim'de yayımladığı habere göre, ilk eylemin ardından sendikayla görüşen işyeri sahibi Cihangir Çelik ücretleri ödeyeceğine söz vermiş, ancak verilen süre içinde hiçbir adım atmamıştı. Eyleme Öğrenci Dayanışması ve İmece Ev İşçileri Sendikası üyeleri de katıldı.
İlk eylem 12 Ekim'de yapılmıştı. O gün konuşan öğrenci işçi Serdar Özbek, asgari ücretin biraz üzerinde bir ücretle çalıştırıldıklarını, işten ayrılırken kendilerinden gerçeğe aykırı bilgiler içeren dilekçe, alacakları olmadığını bildiren ibraname ve ücret almadıkları hâlde maaş bordrosuna imza istendiğini anlatmıştı: "Bazı arkadaşlarımız bu belgeleri patrona güvenerek veya başka türlü maaşını alamayacağından korkarak imzaladı, hiçbirimize hakkımız olan ücretimiz verilmedi."
"Boş vaatlere karnımız tok"
İkinci eylemde komisyon adına konuşan Simge Öztürk, "Verilen ama tutulmayan sözler neticesinde bugün yeniden Calzone Burger önündeyiz" dedi ve ekledi: "Ne öğrenci işçilerin emeğinin sömürülmesine izin vereceğiz ne de sıra arkadaşlarımızı yalnız bırakacağız." Öztürk, yaşananların münferit olmadığını, okurken geçinebilmek için çalışmak zorunda kalan on binlerce öğrenci işçinin benzer durumlarla karşılaştığını vurguladı.
Komisyonun açıklamasında "Sigortamız yapılmıyor, kayıt dışı çalıştırılıyoruz. Çalışırken mobbinge, tacize, şiddete maruz kalıyoruz. Bu koşullar altında çalıştırılmak yetmiyor, bir de işin sonunda ücretlerimiz ödenmiyor" denildi. Serdar Özbek ise "Bizim boş vaatlere karnımız tok. Cihangir Çelik emekçiden çaldığı ücreti ödeyene, mağduriyetimiz karşılanana kadar mücadeleye devam edeceğiz!" diye konuştu. Dev Turizm-İş Genel Sekreteri Gökhan Aslan da geçim sorunu nedeniyle sektörde binlerce öğrencinin okurken çalışmak zorunda kaldığını, öğrenci işçilere "kölece çalışma koşulları" dayatıldığını söyledi.
Okurken çalışmak, çalışırken soyulmak
Türk Borçlar Kanunu'nun 420. maddesi, işçinin işverenden alacağına ilişkin ibra sözleşmesinin geçerli olması için iş sözleşmesinin sona ermesinden itibaren en az bir ay geçmesini, alacağın türü ve miktarının açıkça yazılmasını ve ödemenin banka aracılığıyla yapılmasını şart koşuyor. Ücreti ödenmeden imzalatılan ibranamenin hukuki değeri tartışmalı olsa da bu belgeler, en güvencesiz işçilerin hak aramasının önüne set çekmek için kullanılıyor.
Hayat pahalılığı, öğrencileri burs ve kredinin yetmediği yerde kafe, restoran ve barlarda kayıt dışı, düşük ücretli işlere itiyor. Patronlar ise bu zorunluluğu, sigortasız çalıştırma ve ücret gaspı için bir fırsata çeviriyor. Calzone Burger önündeki eylem, tek tek mağduriyetlerin ancak örgütlü dayanışmayla hakka dönüşebileceğini gösteren bir örnek olarak sürüyor.
