Albayrak Medya Grubu bünyesindeki Yeni Şafak gazetesi, GZT ve TVNET'te 100'e yakın basın emekçisinin işten çıkarıldığı bildirildi. Mezopotamya Ajansı'nın (MA) 22 Ekim'de duyurduğu ve Evrensel'in aktardığı habere göre çalışanlara gerekçe olarak "bütçe kesintisi" ve "küçülme" gösterildi.
TVNET'te 30'a yakın kişi, Gazeteciler Günü'nde
Medyaradar'ın 21 Ekim akşamı yayımladığı habere göre TVNET'te, spiker Sümeyye Kelle'nin yanı sıra haber merkezi ve yayın ekibinden muhabir, kameraman, editör ve reji çalışanlarının da bulunduğu 30'a yakın kişiyle yollar ayrıldı. Medyaradar, kararın 21 Ekim Gazeteciler Günü'nde uygulanmasının dikkat çektiğini yazdı; aynı habere göre GZT ve Yeni Şafak'ta da son günlerde çok sayıda çalışanın işine son verildi.
"Yasal sürem dolduğu gibi beni çıkardılar"
MA'ya konuşan ve adının açıklanmasını istemeyen bir basın emekçisi, çıkarılmadan önceki çalışma koşullarını şöyle anlattı: "Bizi 'Küçülmeye gidiyoruz' diyerek işten çıkardılar. Bu gerekçeyi söylediler. Yasal sürem dolduğu gibi beni işten çıkardılar. Çalışırken de çok zorlanıyordum, neredeyse hiç mola yapmıyordum. Çalıştığımız ortam zaten çok gergindi, her an kriz çıkma ihtimali vardı."
Albayrak Medya Grubu'nun işten çıkarmalara ilişkin bir açıklamasına ulaşılamadı. Medyaradar'ın Eylül 2023'teki haberine göre grup, o dönem de GZT, Yeni Şafak ve TVNET'te "küçülme" gerekçesiyle çok sayıda çalışanını işten çıkarmıştı.
Kamu ihalesi büyür, gazeteci kapı dışarı
Kamu ihaleleri ve iktidarla kurduğu yakın ilişkiyle bilinen bir holdingin medya kolunda "bütçe kesintisi" gerekçesi, yükün yine emekçilere kesildiğini gösteriyor. Sendikasızlaştırılmış, güvencesiz çalıştırılan basın emekçileri, sermayenin ihtiyacı değiştiğinde ilk gözden çıkarılan kesim oluyor. Umut-Sen de 22 Ekim'deki paylaşımında çıkarmaları "Albayrak Holding'e milyarlık kamu ihaleleri, basın emekçilerine işçi kıyımı" sözleriyle protesto etti.
Hukuki çerçeve
Basın emekçilerinin büyük bölümü 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalışanlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanun'a tabi. Bu kanunun 6. maddesine göre gazeteciler için ihbar süresi en az bir ay; gazeteciye kıdem tazminatı her hizmet yılı için bir aylık ücret üzerinden ödeniyor ve kıdem tazminatı için en az beş yıllık çalışma şartı aranıyor (beş yılı doldurmayanlar için İş Kanunu'nun genel hükümleri uygulanıyor). Kanunun 14. maddesi, ödenmesi gereken ücret ve tazminatların zamanında ödenmemesi halinde, geciken her gün için yüzde 5 fazlasıyla ödenmesini öngörüyor. Otuz ve daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde altı aylık kıdemi olan çalışanlar, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 18–21. maddeleri uyarınca "küçülme" gerekçesinin gerçek ve son çare olup olmadığını işe iade davasıyla denetletebiliyor.
Yarın 10 ilde "Sansüre hayır"
Basın emek ve meslek örgütleri, aralarında TGS, DİSK Basın-İş, Gazeteciler Cemiyeti, Basın Konseyi ve ÇGD'nin de bulunduğu bir çağrıyla 24 Ekim Cumartesi günü 10 ilde "Sansüre hayır, habere özgürlük" eylemleri yapacak.
