Manisa'nın Soma ilçesinde Ekim başındaki göçükte 5 işçinin yaşamını yitirdiği İmbat Madencilik'in işçileri, bir yılı aşkın süredir düzenli ödenmeyen ücretleri ve toplu iş sözleşmesinden doğan geriye dönük alacakları için 27 Ekim'de başlattıkları Ankara yürüyüşünün üçüncü gününde jandarma barikatıyla karşılaştı.

Türkiye Maden İşçileri Sendikası'nın açıklamasına göre işçiler 29 Ekim sabahı Cumhuriyet Bayramı nedeniyle saygı duruşunda bulunup İstiklal Marşı'nı okuduktan sonra yağmura rağmen yeniden yürüyüşe geçti; ancak güvenlik güçlerinin müdahalesiyle durduruldu. Cumhuriyet'in aktardığına göre güvenlik güçleri bariyer kurdu ve yaklaşık 70 madenci Kırkağaç Çamlığı bölgesinde yağmur altında beklemeye başladı. Yürüyüş kolunun başında sendikanın Genel Başkan Yardımcısı Cumhur Yılmaz ile Soma şube başkanları ve Marmara Şubesi yöneticileri bulunuyordu.

"Biz ekmeğimizin peşindeyiz"

Bir maden işçisi Cumhuriyet'e şunları söyledi: "Bizim burada olma nedenimiz maaşlarımızı gününde alamamamız. Bu ayla birlikte neredeyse 60 günlük bir maaşımız içeride. Ayrıyeten sendikadan doğan haklarımız var. Altı yemeği gibi, işte bunları 2014'ten beri alamıyoruz. (...) Biz şirketimizin kapanmasını istemiyoruz. Bizim başka gidecek yerimiz yok."

Sendikanın iş yeri temsilcisi Ahmet Kurnaz da "Haklarımızı alana kadar mücadelemiz devam edecek" dedi. Sendika açıklamasında, "Madencilerin taleplerinin karşılanması ve yaşanan mağduriyetlerin giderilmesi için gerekli adımların bir an önce atılmasını bekliyoruz" ifadelerine yer verildi.

29 Ekim süresi doldu

İşçiler daha önce işverene 29 Ekim'e kadar süre vermiş, alacaklar ödenmezse iş görmekten kaçınacaklarını duyurmuştu. Bugün itibarıyla şirketten ya da ilgili bakanlıklardan ödeme takvimine ilişkin kamuoyuna yapılmış bir açıklama bulunamadı.

Hukuki çerçeve

4857 sayılı İş Kanunu'nun 34. maddesine göre ücreti ödeme gününden itibaren 20 gün içinde mücbir bir neden dışında ödenmeyen işçi, iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabilir. Kanun, bu durumun toplu bir nitelik kazansa bile grev sayılmayacağını ve bu nedenle işçinin işten çıkarılamayacağını açıkça düzenliyor. Ödenmeyen ücretlere en yüksek mevduat faizi uygulanır. Ayrıca ücretin ödenmemesi, İş Kanunu'nun 24/II-e maddesi uyarınca işçiye iş sözleşmesini haklı nedenle derhal feshetme ve kıdem tazminatını alma hakkı tanıyor.

Barışçıl yürüyüş ise Anayasa'nın 34. maddesi ile güvence altında: Herkes önceden izin almaksızın silahsız ve saldırısız toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkına sahip. Bu hakkın sınırlanabilmesi için 2911 sayılı Kanun'da sayılan nedenlerin somut olarak bulunması gerekiyor; yürüyüşün hangi gerekçeyle ve hangi idari kararla durdurulduğu bu saate kadar açıklanmadı.