Almanya'nın en büyük otomotiv üreticisi Volkswagen ile metal işçileri sendikası IG Metall arasında yeni bir büyük çatışma kapıda. Volkswagen AG, 30 Eylül 2026'da şirket düzeyindeki toplu sözleşme paketinin büyük kısmını 31 Aralık 2026 itibarıyla feshetti. IG Metall'e göre fesih, toplam 13 sözleşmeden 10'unu kapsıyor: ücret sözleşmesi, çalışma sürelerini de düzenleyen çerçeve (Mantel) sözleşme, ücret gruplarını belirleyen sözleşme, ek ücret sözleşmesi, iş ve personel ölçümü sözleşmesi ile çıraklık sözleşmesinin bazı bölümleri. Alman basınına göre çerçeve sözleşme tek başına 100 binden fazla çalışanın temel çalışma koşullarını belirliyor.
Fesih dışında kalan iki önemli düzenleme var: 2030'a kadar işletme gerekçesiyle işten çıkarmayı yasaklayan "Gelecek Sözleşmesi" (Zukunftstarifvertrag) ile kısmi erken emeklilik düzenlemesi. Şirket, sözleşmelerin yasa gereği yeni düzenleme yapılana kadar uygulanmaya devam ettiğini, çalışanlar için "şimdilik hiçbir şeyin değişmediğini" söylüyor.
Sendika: Ekim sonuna kadar geri alın
IG Metall, fesihlerin Ekim sonuna kadar geri alınmasını istiyor. Sendikanın müzakere sorumlusu Thorsten Gröger, "Paket feshedilmiş haliyle kalırsa, iş mücadelesinin tüm tırmanma aşamalarını içeren büyük bir çatışmayı hazırlayan bir mekanizma işlemeye başlar" dedi. Alman hukukunda yürürlükteki toplu sözleşme süresince grev yapılamıyor (barış yükümlülüğü, Friedenspflicht). Bu yükümlülük 31 Aralık'ta sona eriyor; IG Metall'e göre 1 Ocak 2027'den itibaren Volkswagen'de grev yasal olarak mümkün.
Taraflar 23 Ekim'de Hannover'de yapılan ikinci değerlendirme görüşmesinde toplu pazarlığı başlatma kararı aldı. Volkswagen'in açıklamasına göre müzakereler 24 Kasım'da Emden fabrikasında başlayacak, 15 Aralık'ta Zwickau'da sürecek.
Şirket ne istiyor, işçiler ne verdi?
Volkswagen, ekonomik koşulların "dramatik biçimde kötüleştiğini" ve özellikle Çinli üreticilerin Avrupa'ya ucuz ihracatıyla rekabetin sertleştiğini öne sürerek işgücü maliyetlerini "olabildiğince hızlı" düşürmek istiyor. Şirket, IG Metall'in yüzde 5 ücret artışı talebini "bugünkü duruma uygun değil" diye reddetti; ayrıca devlet destekli "transfer şirketleri" kurulmasını, yani işçilerin bu şirketlere geçerek fabrikadan ayrılmasını önerdi.
IG Metall bunu "vergi mükelleflerinin sırtından sanayi küçültme" olarak reddediyor ve önce hissedarları işaret ediyor: Şirket haziranda 2,6 milyar euro temettü dağıttı. Sendikaya göre çalışanlar 2024 sonundaki anlaşmadan bu yana işgücü maliyetlerine her yıl 1,5 milyar euro katkı yapıyor; son ücret artışının üzerinden yaklaşık iki buçuk yıl geçti. Aynı anlaşmayla Almanya'daki fabrikalarda 2030'a kadar 35 binden fazla işin "sosyal açıdan sorumlu" biçimde azaltılması zaten kararlaştırılmıştı. Volkswagen Genel ve Konzern İşçi Konseyi Başkanı Daniela Cavallo, "Yeni adı altında verilmiş sözleri ortadan kaldırmak isteyen, kararlı direnişimizle karşılaşır" dedi.
