Manisa'nın Soma ilçesinde faaliyet gösteren İmbat Madencilik'te çalışan maden işçileri, 26 Ekim'de yayımladıkları ortak açıklamayla şirket patronuna 29 Ekim'e kadar süre verdi. İşçiler, talepleri karşılanmazsa "başta iş görmekten kaçınma hakkı olmak üzere diğer tüm yasal haklarını" kullanacaklarını duyurdu.
Açıklamada işçiler, "Biz, bu 29 Ekimi çocuklarımıza hediye alarak, gerçek bir bayram gibi huzurla geçirmek istiyoruz" dedi. Talepleri şöyle sıraladılar: Sürekli geç ve parçalı yatırılan ücretler eksiksiz ve gününde ödensin; ikramiyeler, devamlılık ve üretim primleri ile tüm özlük hakları zamanında ödensin; önceki hak arama mücadelesi bahane edilerek 3 günlük ücretsiz izne çıkarılan işçilerin ücretleri ödensin; yöneticiler "topu birbirine attığı" için taleplerin karşılanacağı taahhüdünü bizzat patron versin.
Sorun Ankara'ya da taşındı
Türkiye Maden İşçileri Sendikası yönetimi 23 Ekim'de Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakan Yardımcısı Abdullah Tancan, EÜAŞ Genel Müdürü Zafer Benli ve TKİ Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Uygun ile görüşmüştü. Sendikaya göre krizin kaynağı, TORKU'ya ait Soma Termik Santrali'nden tahsil edilemeyen 1,4 milyar TL'lik alacak. Sendika, sonuç alınamazsa yasal ve eylemsel yollara başvurulacağını açıklamıştı.
Hukuki çerçeve: İş görmekten kaçınma grev değildir
4857 sayılı İş Kanunu'nun 34. maddesine göre, ücreti ödeme gününden itibaren 20 gün içinde mücbir bir sebep dışında ödenmeyen işçi, iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabilir. Madde açıkça şunu da söyler: Bu kaçınma kişisel bir karar olmakla birlikte toplu biçime dönüşse bile grev sayılmaz; yani sendikal grev prosedürü (arabuluculuk, grev oylaması, grev kararı) gerekmez. Ücreti ödenmediği için işini yapmayan işçinin iş sözleşmesi bu nedenle feshedilemez; yerine yeni işçi alınamaz, işi başkasına yaptırılamaz. Gecikmiş ücrete mevduata uygulanan en yüksek faiz işletilir.
Ayrıca Kanun'un 24/II-e maddesi, ücreti kanun veya sözleşme hükümlerine uygun ödenmeyen işçiye iş sözleşmesini haklı nedenle derhal feshetme ve kıdem tazminatı alma hakkı tanır. Prim ve ikramiye gibi ödemelerin 34. madde kapsamındaki "ücret" sayılıp sayılmadığı ise toplu sözleşme ve iş sözleşmesine göre değerlendirilir; bu nedenle kaçınma hakkının en sağlam dayanağı geciken çıplak ücrettir.
İmbat'ta 20 günlük sürenin hangi ödeme dönemi için dolduğu kamuya açık kaynaklarda yer almıyor; işçilerin 29 Ekim sonrası adımı bu hesaba bağlı olacak.
Önceki haberimiz: Soma İmbat'ta delil karartma iddiası.
