DİSK'e bağlı Sosyal-İş Sendikası'nın A101 işçileri için yürüttüğü kampanya 3 Kasım'da ülke geneline yayıldı. Sendikanın "15 noktada eylemdeyiz! Haklarımızı alana kadar devam!" çağrısıyla Fethiye, Diyarbakır, Adana, Antalya, Mersin, Kocaeli, Çanakkale, Ankara, Bilecik, İzmir ve İstanbul'da A101 mağazalarının önünde eş zamanlı basın açıklamaları yapıldı. Eylem programını iki gün önce duyurmuştuk.
Kasiyer olarak giriyor, her işi yapıyor
Diyarbakır'da Ofis'teki Ekinciler Caddesi'nde bir mağazanın önünde açıklamayı okuyan Sosyal-İş üyesi Semiha Güler, şirket büyüme ve kâr rekorları açıklarken işçilerin ağır koşullara ve sistematik mobbinge mahkûm edildiğini söyledi. Güler'in sıraladığı tablo şöyle: Kasiyer olarak işe giren işçi aynı gün mal kabulü yapıyor, ağır yük taşıyor, reyon diziyor, temizlik ve envanter sayımı yapıyor. Gün boyu ayakta çalışılıyor, mağazada bir tabureye oturmak bile yasak. "Rafları suyla dolu olan mağazalarda çalışanlara ücretsiz içme suyu dahi sağlanmıyor."
Sendikaya göre açılış öncesi ve kapanış sonrası yapılan temizlik, hazırlık ve kasa sayımları mesaiye yazılmıyor, haftalık 45 saatlik yasal sınır sistematik olarak aşılıyor. Günlük yemek ücreti "bir çorba dahi almaya yetmiyor". Sistem hatalarından doğan kasa açıkları işçilerin cebinden tahsil ediliyor; son kullanma tarihi yaklaşan ürünler kota baskısıyla sattırılıyor, satılamayanlar işçiye aldırılıyor.
Adana'da mağaza içinde örgütlenme çağrısı
Adana'da Atatürk Caddesi'ndeki mağazanın önünde açıklamayı Sosyal-İş üyesi Ali Deniz İznebioğlu okudu. Evrensel'in aktardığına göre sendika üyeleri açıklamadan önce mağazaya girerek içeride çalışan işçileri sendikaya üye olmaya çağırdı. Eylem boyunca "Mağaza işçisi yalnız değildir" ve "İnadına sendika, inadına Sosyal-İş" sloganları atıldı.
Talepler
Sendikanın açıklamasında A101 yönetiminden şunlar istendi: su, insanca yemek ücreti ve oturma hakkının derhal güvence altına alınması; erken açılış ve geç kapanış dahil her dakikalık fazla mesainin geriye dönük ve eksiksiz ödenmesi; kasa açığı ve son kullanma tarihi kotası gibi dayatmalara ve mobbinge son verilmesi; yemek ücretlerinin gıda enflasyonuna uygun bir düzeye çıkarılıp her yıl enflasyon oranında güncellenmesi. Haberlerde A101 yönetiminin bu taleplere bir yanıtı yer almadı.
Güler, açıklamayı sınıfsal bir saptamayla bitirdi: "Siz sermayenizi büyütmek istiyorsunuz, biz insanca yaşamak istiyoruz. Sizin önceliğiniz kâr, bizim önceliğimiz insanca yaşam! Bizler sadaka değil, emeğimizin karşılığını istiyoruz."
Genel Müdürlükten 15 noktaya
Kampanya ekim başında dört ilde, 16 Ekim'de sekiz noktada yapılan eylemlerle büyüyerek 15 noktaya ulaştı. Binlerce mağazaya dağılmış, her birinde birkaç kişiyle çalışan perakende işçileri için en büyük engel parçalanmışlık. Bir şişe su ve bir tabure için aynı gün 11 ilde sokağa çıkılması, ülkenin en kalabalık işyerlerinden birinde kârın nereden geldiğini de gösteriyor: ayakta geçen saatlerden, yazılmayan mesailerden ve bir çorbaya yetmeyen yemek parasından.
